Çalışanların iş sağlığı ve güvenliği eğitimlerini düzenleyen yönetmelik 2 Nisan 2026’da yenilendi. 2013’ten beri uygulanan yönetmelik yürürlükten kalktı ve yerine “Çalışanların İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitimlerinin Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik” geldi. Bu yazıda yeni yönetmeliğe göre eğitim türlerini, tehlike sınıflarına göre eğitim sürelerini ve tekrar periyotlarını, işe başlama eğitimini ve işverenin temel yükümlülüklerini ele alıyoruz.
Yazı, “İSG Eğitimleri Uyum ve Uygulama Kontrol Paneli” sunumundan ve 2 Nisan 2026 tarihli, 33212 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çalışanların İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitimlerinin Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik’ten yararlanılarak hazırlanmıştır. Sunum 2025 değişikliklerine dayandığından, yeni yönetmelikle değişen hükümler bu yazıda güncel hâliyle verilmiştir.
Eğitim Türleri
| Eğitim | Ne zaman? | İçerik |
|---|---|---|
| İşe başlama eğitimi | Çalışan fiilen çalışmaya başlamadan önce | Yapacağı iş, kullanacağı ekipman, çalışma ortamının riskleri ve işyerine özgü önlemler |
| Temel eğitim | İşe başladıktan sonra en kısa sürede, en geç 3 ay içinde | Yönetmeliğin Ek-1’indeki genel, sağlık, teknik ve işe özgü konular |
| Tekrar eğitimi | Tehlike sınıfına göre 1, 2 ya da 3 yılda bir | Temel eğitimin tekrarı; tüm işyerlerinde en az 8 ders saati |
| Bilgi yenileme eğitimi | Herhangi bir nedenle 6 aydan fazla işten uzak kalan çalışana, işe dönmeden önce | İşe ve işyerine özgü riskler (Ek-1, 4. konu başlığı) |
| İlave eğitim | İş kazası geçiren ya da meslek hastalığına yakalanan çalışana, işe dönmeden önce | Kazanın veya hastalığın nedenleri, korunma yolları ve güvenli çalışma yöntemleri |
Yönetmeliğe göre çalışma yeri ya da iş değişikliği, iş ekipmanının değişmesi veya yeni teknoloji uygulanması gibi durumlarda eğitim, tekrar periyodu beklenmeden verilir.
İşe Başlama Eğitimi: En Az 2 Saat
- Çırak ve stajyerler dahil her çalışana, fiilen çalışmaya başlamadan önce verilir.
- Süresi en az 2 saattir ve uygulamalı ve yüz yüze verilmesi zorunludur.
- İş güvenliği uzmanı, işyeri hekimi ya da işverenin görevlendirdiği bilgili ve deneyimli bir çalışan tarafından verilebilir.
- Eğitimi veren, çalışan ve işverenin imzaladığı bir tutanakla kayıt altına alınır ve özlük dosyasında saklanır.
Dikkat: İşe başlama eğitiminde geçen süre temel eğitim süresinden sayılmaz. Bu iki eğitim birbirinden bağımsız yükümlülüklerdir; işe başlama eğitimi verildi diye temel eğitimden 2 saat düşülemez.
Temel Eğitim Süreleri ve Tekrar Periyotları
| Tehlike sınıfı | Temel eğitim | 4. konu başlığı (işe özgü riskler) | Tekrar |
|---|---|---|---|
| Az tehlikeli | En az 8 ders saati | En az 2 ders saati | 3 yılda en az bir |
| Tehlikeli | En az 12 ders saati | En az 3 ders saati | 2 yılda en az bir |
| Çok tehlikeli | En az 16 ders saati | En az 4 ders saati | Yılda en az bir |
- Tekrar eğitimi tüm tehlike sınıflarında en az 8 ders saatidir. Bakanlık rehberine göre tekrar eğitiminde de 4. konu başlığına ayrılan asgari süreler (2, 3 ya da 4 ders saati) korunur ve tehlikeli ile çok tehlikeli işyerlerinde bu başlık yine yüz yüze verilir.
- Ders saati, en az 45 dakikalık ders ve 15 dakikalık ara dinlenmeden oluşur.
- Eğitim, vardiya düzenine göre farklı günlere bölünebilir; ancak her bölüm bir ders saatinden kısa olamaz.
Temel Eğitimin Konuları (Ek-1)
| Konu başlığı | Örnek konular |
|---|---|
| 1. Genel konular | Çalışma mevzuatı, çalışanların yasal hak ve sorumlulukları, işyeri temizliği ve düzeni, iş kazası ve meslek hastalığının hukuki sonuçları |
| 2. Sağlık konuları | Meslek hastalıklarının sebepleri, korunma prensipleri, biyolojik ve psikososyal riskler, ilk yardım, tütün ürünlerinin zararları |
| 3. Teknik konular | Kimyasal, fiziksel ve ergonomik riskler, elle kaldırma ve taşıma, yangın, iş ekipmanlarının güvenli kullanımı, elektrik, ekranlı araçlar, güvenlik ve sağlık işaretleri, kişisel koruyucu donanım |
| 4. İşe ve işyerine özgü riskler | Risk değerlendirmesi, acil durum planı ve varsa patlamadan korunma dokümanına göre işyerine özel hazırlanır: yüksekte çalışma, kapalı ortam, kimyasallar, makineler vb. |
İşverenin ve Çalışanın Yükümlülükleri
İşveren
- Çalışanların veya temsilcilerinin görüşünü alarak yıllık eğitim programını hazırlar ve uygular.
- Eğitimin maliyeti hiçbir şekilde çalışana yansıtılamaz.
- Eğitimde geçen süre çalışma süresinden sayılır; haftalık çalışma süresini aşarsa fazla çalışma ya da fazla sürelerle çalışma olarak değerlendirilir.
- Uygun eğitim mekânı ve araç-gereç sağlar.
- Tehlikeli ve çok tehlikeli işyerlerinde, eğitim aldığını belgeleyemeyen ve başka işyerlerinden gelen çalışanları işe başlatmaz.
Çalışan
- Eğitimlere katılır ve ölçme-değerlendirme sınavlarına girer.
- Öğrendiklerini çalışırken uygular, talimatlara uyar.
Eğitimi Kimler Verebilir?
- İşyerinde görevli iş güvenliği uzmanları ve işyeri hekimleri
- Çalışma ve Sosyal Güvenlik Eğitim ve Araştırma Merkezi (ÇASGEM)
- Üniversiteler ile kamu kurum ve kuruluşlarının eğitim birimleri
- Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları
- İşçi, işveren ve kamu görevlileri kuruluşları ile bunların kurduğu eğitim vakıf ve merkezleri
- Kamu yararına statüdeki eğitim amaçlı vakıflar
Eğiticinin, Ek-1’deki konularda uzman olması gerekir. Kurum dışından alınan eğitimlerde dersi veren kişinin iş güvenliği uzmanlığı, işyeri hekimliği ya da eğiticilik belgesine sahip olması şarttır. Ayrıca 50’den az çalışanı bulunan az tehlikeli işyerlerinde, gerekli eğitimi alıp belgelendiren işveren ya da işveren vekili çalışanlarına bu eğitimi kendisi verebilir.
Eski Eğitim Belgeleri Geçerli mi?
Yeni yönetmeliğin geçiş hükmüne göre, yürürlük tarihinden önce eski yönetmelik kapsamında verilen eğitimler geçerlidir. Daha önce düzenlenmiş temel eğitim belgeleri, tehlike sınıfına göre belirlenen tekrar süreleri boyunca geçerliliğini korur. Bu süreler dolduğunda tekrar eğitimi yeni yönetmeliğe göre verilmelidir.
İSG Eğitimleri Kontrol Listesi
- Yıllık eğitim programı hazırlandı ve çalışanların görüşü alındı mı?
- Her yeni çalışana işe başlamadan önce en az 2 saat yüz yüze ve uygulamalı eğitim verilip tutanağa bağlandı mı?
- Temel eğitim işe başladıktan sonra en geç 3 ay içinde tamamlandı mı?
- Eğitim süreleri tehlike sınıfına uygun mu (8/12/16 ders saati)?
- 4. konu başlığı işyerinin risk değerlendirmesine göre hazırlandı ve yeterli sürede verildi mi?
- Tekrar eğitimlerinin tarihleri takip ediliyor mu?
- 6 aydan fazla izinli, raporlu ya da askerde olup dönen çalışanlara bilgi yenileme eğitimi verildi mi?
- İş kazası sonrası işe dönen çalışana ilave eğitim verildi mi?
- Eğitimler mesai içinde ve ücretsiz mi veriliyor?
Sıkça Sorulan Sorular
İSG eğitimi kaç saat olmalı?
Temel eğitim az tehlikeli işyerlerinde en az 8, tehlikeli işyerlerinde en az 12, çok tehlikeli işyerlerinde en az 16 ders saatidir. Bunlara ek olarak her çalışana işe başlamadan önce en az 2 saatlik işe başlama eğitimi verilir.
İSG eğitimi ne sıklıkla tekrarlanır?
Çok tehlikeli işyerlerinde yılda bir, tehlikeli işyerlerinde 2 yılda bir, az tehlikeli işyerlerinde 3 yılda bir tekrarlanır. Tekrar eğitimi tüm sınıflarda en az 8 ders saatidir.
İşe başlama eğitimi temel eğitimden sayılır mı?
Hayır. İşe başlama eğitiminde geçen en az 2 saatlik süre temel eğitim süresinden sayılmaz.
2026 yönetmeliğinden önce alınan eğitim belgeleri geçerli mi?
Evet. Eski yönetmeliğe göre düzenlenen temel eğitim belgeleri, tehlike sınıfına göre belirlenen tekrar süreleri dolana kadar geçerlidir.
Eğitimi daha etkili hâle getirecek yöntemler için Etkili İSG Eğitimi Nasıl Verilir? yazımıza bakabilirsiniz.
Sonuç
Yeni yönetmelik, işe başlama eğitimini en az 2 saat ve yüz yüze olarak netleştirdi, tekrar eğitimini tüm sınıflarda en az 8 ders saati olarak belirledi ve eğitim sürelerini tehlike sınıfına göre korudu. İşe başlama eğitiminin nasıl verileceği için İşe Başlama Eğitimi Nasıl Verilir?, izin dönüşü, iş kazası sonrası ve yeni ekipmanda verilecek eğitimler için Bilgi Yenileme ve İlave İSG Eğitimi yazılarımıza; konulara dakika dağılımı ve örnek ders planları için İSG Temel Eğitim Programı Nasıl Hazırlanır? yazımıza; uzaktan eğitim kuralları, sınav şartları ve denetimde istenen belgeler için Uzaktan İSG Eğitimi, Sınav ve Belgeler yazımıza göz atabilirsiniz.
